Een wereld van extremisme en soevereiniteitsverlies

Ook al kan het zijn dat het bondskanselierschap van Friedrich Merz afloopt wanneer dit blad bij u bezorgd wordt, heeft zijn extremisme Duitsland in een richting gestuurd die op geen manier heilzaam voor zijn land kan worden genoemd. Zoals zijn initiatief voor de Duitse herbewapening, waarbij meer dan € 500.000.000.000 is gemoeid en de eerste stappen worden genomen voor het herinvoeren van de militaire dienstplicht. Die half biljoen (half triljoen in het Amerikaans) waarmee onder meer Volkswagen zwaar gevechtsmaterieel gaat vervaardigen, zoals u op de omslag van dit nummer kunt zien, is weggegooid geld. Want wat ga je ermee doen? Het is niet de bedoeling om tegen Duitslands buurlanden te gaan vechten, en ook niet tegen Polen of de Baltische staten. Het is bedoeld voor een strijd tegen het qua oppervlakte grootste land van de wereld, dat hoort bij de drie grootste machten met kernbommen en dat precisie-raketten heeft ontwikkeld die, ver vooruitlopend op wat de VS kan maken, elk Duits plekje van militair belang met zelfs een minimaal verlies aan mensenlevens kan uitschakelen.

Het machtsvisioen van Merz past wel bij het visioen van zijn landgenote Ursula von der Leyen – die het “tijdperk van herbewapening” aankondigde – wat als net iets meer dan een loze term moet worden beschouwd, omdat zij de voorzitter is van de EU-Commissie. Nederland is, zoals we allemaal weten, ook lid van de EU, en we hebben al enige tijd uit monden van officiële gezagsdragers over dienstplicht herinvoering, sneuvelbereidheid en wetsvoorstellen gehoord die aan de Duitse situatie doen denken.

Dat gaat er in Nederland niet in als koek. Maar op de publiekelijk reguliere kanalen van de in Hilversum en Bussum gevestigde omroepinstanties, evenals de nieuwe videoplatforms die het voortbestaan van de Nederlandse voorgeschreven werkelijkheid behartigen, wordt ervoor gezorgd dat analyses over de krankzinnigheid aangaande deze visioenen niet tot het grote publiek doordringen. Een drietal pratende hoofden vallen daarbij op: de merkwaardige Utrechtse historica Beatrice de Graaf, die beslist niet dom is, maar ervan uit lijkt te gaan dat Poetin een overblijfsel is uit het Sovjet-tijdperk, en een soort komisch duo: Boekestein en De Wijk. Rob de Wijk herinner ik me als een redelijk goed ingelichte Clingendael medewerker op het gebied van de toenmalige geopolitiek toen ik hem op de soirées van de met mij bevriende Britse ambassadeur ontmoette, en Arend Jan Boekestein ken ik nog als de in de NRC Handelsblad omhooggevallen figuur om ‘de andere kant van de zaak’ te belichten in verband met de Amerikaanse aanval op het Irak van Saddam Hussein, wat in die tijd algemeen werd beschouwd als Washingtons grootste fiasco. Daarbij zoog Boekestein Irakese massavernietigingswapens uit zijn duim. Het leverde hem wel een politieke loopbaan op – zo kan het gaan in Nederland. Als duo verkondigen ze nu een binnenstebuiten gekeerde versie van de huidige geopolitiek die de overheid welgevallig is.

Behalve van dit propaganda-extremisme konden wij sinds 6 September jl. en de winst van het anti-establishment AfD in een kleine Duitse deelstaat getuige zijn van extremistische uitingen van angst over de terugkeer van het nazipolitieke gedachtegoed waarvan men veronderstelde aan het eind van het Hitlertijdperk te zijn verlost. U vindt daar voorbeelden van in het artikel van Jeroen van den Berg, zoals het oordeel van de voorzitter van het Internationale Auschwitz Comité dat deze ontwikkeling “als Holocaust overlevenden nooit voor mogelijk hadden gehouden”. De NRC in redactioneel commentaar doet daar ook aan mee met de stelling dat “voor het eerst in tachtig jaar” een extreemrechtse partij opnieuw in Duitsland zou kunnen regeren. Alsof AfD in de verste verte ook maar het geringste iets met het Hitlertijdperk gemeen zou kunnen hebben.

Men kan dat zien als een extreem voorbeeld van de omgekeerde wereld die ontstaat door het gebruik van de etikettering van ‘extreemrechtse’ partij. Dat soort partijen lijken in opmars te zijn, met verkiezingswinsten ook in Oostenrijk, Italië, Spanje en natuurlijk Nederland met het FVD. Een volgend artikel geeft er een overzicht van. Om deze partijen ‘extreem’ te noemen, vanwege welke van hun programmapunten dan ook, is een extreem voorbeeld van de omgekeerde, of onderstebovengekeerde, wereld. Zij wijken op een dramatische manier af van de voorgeschreven werkelijkheid, de strategieën, de wetsvoorstellen en de plannen voor actie tegen Rusland van de meeste overheden van de lidstaten van de Europese Unie. Het werkelijke extremisme bestaat aan de andere kant, de kant waartegen de extremistisch-geëtiketteerde partijen protesteren.

Intussen komt er bij velen die naar ons buurland kijken de vraag naar boven wat er toch met die Duitsers steeds mis lijkt te gaan. Waarom kunnen ze hun binnenlandse problemen, die de voedingsbodem vormen voor de belangrijkste protesterende partij, niet met binnenlands talent en organisatievermogen oplossen? Gedeeltelijk om dezelfde reden als waarom dat in Nederland ook niet gebeurt: als EU-lidstaten hebben we gezamenlijk onze soevereiniteit aan Brussel overgeleverd. U leest dat in bijna elk nummer van Gezond Verstand.

Maar er is nog een diepere oorzaak die ik wel eens eerder heb genoemd. Dat is de manier waarop Washington de twee naties behandelde, die ze beoordeelde als hoofdschuldigen van de Tweede Wereldoorlog. Dat was met de eis van onvoorwaardelijke overgave. Daarmee werd diplomatie afgeschaft, gelijk op met de ontkenning van de soevereiniteit van de verliezende natie. De gevolgen daarvan zijn veel ernstiger geweest dan veelal wordt beseft. Ik heb dat in Japan gezien vanaf 1962, want ik zat er met mijn neus bovenop; iets wat ik later alleen maar kon beschrijven als een ‘onverteerd verleden’. Tot het succes van de eerste hervormingsgezinde partij aldaar, werd de wereld van wetgeving en bestuur waarop kiezers konden stemmen verdeeld tussen een ruggengraatloze socialistische partij, bestaande uit fake Americans (de karakterisering van een van mijn historisch meest onderlegde Japanse vrienden) die ervoor moesten zorgen dat Japan nooit meer de steile helling zou afglijden tot dictatoriaal militarisme, en conservatieve gelederen van verschillende pluimage die tot een oordeel moesten komen over de oorzaak en de gevolgen van de Japanse oorlogshandelingen, met een nationale discussie waaraan sinds 15 augustus 1945 nooit een begin was gemaakt. Het Tokio-tribunaal was net zo’n vertoning van ‘overwinnaars justitie’ als dat van Neurenberg, en de Amerikaanse bezetting maakte dankbaar gebruik van ‘verkeerde’ Japanse machtsfiguren die het voor doeleinden in de Koude Oorlog tegen het communisme kon gebruiken.