Bert Timmermans
In lijn hiermee richt de geneeskunde zich – als in tunnelvisie – op de vermeende gevolgen van een hoge bloeddruk, die wordt gezien als een risicovolle kwaal waarmee de dokter zijn patiënt, de arm onwetend in de manchet van de bloeddrukmeter gestoken, confronteert wanneer dat meetinstrument ook maar iets te hoog uitslaat.
De mythe van de farmaceutisch bedwingbare bloeddruk gaat volledig voorbij aan het feit dat de gangbare medicijnen aanzienlijke schade veroorzaken. Dat lijkt misschien vreemd, maar dat is het niet. Medische mythes als deze laten namelijk zien dat de medische kretologie waarop populaire medicijnen zijn gebaseerd, eigenlijk ordinaire reclameslogans zijn, die door medeplichtige marketingbedrijven van de farmaceutische industrie zijn bedacht.
Toen de hype rond hoge bloeddruk begon, roken de farmaceutische bedrijven winst en kregen dus haast om steeds meer bloeddrukverlagende medicijnen op de markt te brengen. Toen ze de opbrengst daarvan nog niet hoog genoeg vonden, wilden ze meer. Dat bereikten ze door te manipuleren met de ‘richtlijnen’ die de grens aangeven waarboven we van hypertensie ‘moeten’ spreken. Verlaging van die grens levert automatisch meer patiënten op en dus ook meer winst.
Een belangrijk doel van vrijwel ieder medisch consult is daarom ervoor te zorgen dat de patiënt hoe dan ook van zijn/haar verhoogde bloeddruk wordt afgeholpen. Deze wijze van behandelen kan vergeleken worden met blind-vliegen. Wanneer een arts een volgens de richtlijnen te hoge bloeddruk constateert, weet hij of zij in 90% van de gevallen namelijk niet eens wat de oorzaak is en kan dus ook niet weten wat hij/zij behandelt. Om niet voor schut te staan, heeft de geneeskunde daar een versluierende term voor bedacht; essentiële hypertensie, of primaire hypertensie. Dat klinkt indrukwekkend, maar het komt er eigenlijk op neer dat we de oorzaak in de meeste gevallen gewoon niet weten. En met die onbekendheid neemt de geneeskunde al tientallen jaren genoegen.
Onwetendheid of niet, het zou toch zinvol zijn om je als arts te realiseren dat verhoogde bloeddruk wel eens een compensatiemechanisme zou kunnen zijn, waarmee het lichaam het feit probeert te corrigeren dat er onvoldoende bloed terechtkomt op de plaatsen waar het nodig is. In dat geval onderdrukt bloeddrukverlaging dat mechanisme en werkt het voorgeschreven medicijn dus contraproductief.
Er zijn overigens wel enkele bij artsen bekende oorzaken van hypertensie. Dat zijn gevallen die bekend staan als secundaire hypertensie, zoals een verminderde bloedtoevoer naar de nieren, en ook slaapapneu, of een zeldzame tumor die grote hoeveelheden adrenaline in het bloed afgeeft, waardoor de bloeddruk stijgt.
Er zijn pogingen geweest om iets meer te kunnen zeggen over de stelling dat bloeddrukverlaging de enige uitweg is naar een langer leven. In het Verenigd Koninkrijk werd in 1973 gestart met een grootschalig, tien jaar durend onderzoek. Daarin werden 17.354 patiënten tussen de 35 en 64 jaar met een bloeddruk van gemiddeld 158/98 bij mannen en 166/99 bij vrouwen behandeld met een bètablokker, een thiazidediureticum of een placebo. Het bleek dat de effecten op de bloeddruk tussen de verschillende groepen geen wezenlijk verschil maakten in de kans op bijvoorbeeld een hartaanval. Het aantal gevallen daarvan daalde van 5,5 naar 5,2 per 1000 patiëntjaren en het sterftecijfer met slechts 0,06%.
Veel later, in 2009, werd een Cochrane-review uitgevoerd, waaruit bleek dat het verlagen van de systolische bloeddruk tot onder de 135 mmHg ten opzichte van een bloeddruk onder de 140 mmHg slechts een gering voordeel opleverde. Deze resultaten werden bevestigd door een Cochrane-review uit 2020, dat opnieuw slechts een verwaarloosbaar voordeel vond van de agressieve bloeddrukverlagende streefwaarden. Dat ‘voordeel’ werd overschaduwd door de schadelijke effecten.
Het is dus al lang bekend dat bloeddrukverlagers nauwelijks voordeel opleveren, maar wel schade.
De bloeddruk-trein dendert intussen gewoon voort. Steeds meer mensen worden bestempeld als zijnde ‘hypertensief’, een conclusie die overigens ook niet altijd klopt. Want onnauwkeurige metingen zijn er debet aan dat minstens 25% van alle vermeende vormen van hypertensie gebaseerd zijn op meetfouten (ook wel ‘witte jassen hypertensie’ genoemd). Daarnaast beïnvloeden de omstandigheden in de spreekkamer de uitkomst ook nog eens. Omdat een doktersbezoek voor veel mensen een stressvolle ervaring is, hebben patiënten daar soms tijdelijk een verhoogde bloeddruk van.
Dit verklaart waarom rond 25% van de mensen bij wie hypertensie wordt geconstateerd, deze aandoening helemaal niet heeft. Dat lijkt overigens weinig uit te maken voor de behandeling. Menige patiënt komt gewoon met een recept voor bloeddrukverlagende medicijnen in de hand de spreekkamer uit. Medische richtlijnen adviseren weliswaar om meerdere metingen te verrichten, zodat het resultaat nauwkeuriger wordt. Maar helaas gebeurt dit lang niet altijd.
Bloeddrukverlagende medicijnen werken door de wanden van de slagaders te ontspannen, de totale hoeveelheid circulerend bloed te verminderen, de samentrekkingskracht van het hart te verzwakken, of een combinatie van deze drie effecten te veroorzaken.
De meeste bijwerkingen betreffen complicaties door een slechte doorbloeding. Ze verhogen het risico op flauwvallen met 28%. Een JAMA-studie uit 2014 onder 4.961 volwassenen van boven de zeventig met hypertensie vergeleek 14,1% die geen antihypertensiva kreeg, 54,6% en matig intensieve medicamenteuze behandeling en 31,3% die een intensief medisch behandelingsprogramma ondergingen. Ze werden drie jaar lang gevolgd, waarbij 9% een of meerdere keren was gevallen en 16,9% overleed. Bij onderzoek naar de valincidenten bleek dat degenen in de groep met matige intensiteitsbehandeling 40% meer kans hadden op een val met ernstig letsel.
Bloeddrukverlagers hebben een desastreuze invloed op de kwaliteit van leven en de gezondheid van met name ouderen. Eerdere cijfers toonden aan dat 22% van de 85-plussers na een val in een verpleeghuis belandt. Ook de angst om opnieuw te vallen leidt tot minder bewegen, wat de gezondheid ook weer negatief beïnvloedt.
Behandeling met bloeddrukverlagers heeft dus alle kenmerken van het ‘middel dat erger is dan de kwaal’. Het patroon aan bijwerkingen van deze middelen blijft helaas niet bij fatale valpartijen. Bloeddrukverlaging levert ook andere ernstige vormen van schade op, vooral aan de organen die het meest gevoelig zijn voor een verminderde bloedtoevoer. Een verlaagde bloeddruk is sterk gekoppeld aan cognitieve achteruitgang, aangezien de hersenen voldoende bloed nodig hebben om optimaal te kunnen functioneren. Ook de nieren krijgen het moeilijker naarmate de bloeddruk daalt, omdat ze voldoende bloedtoevoer nodig hebben om goed te functioneren.
Onderzoek onder 5.924 mensen liet zien dat het gebruik van bloeddrukverlagende medicijnen het risico op degeneratie van een kritisch deel van het netvlies met ruim 71% verhoogt (de zogenaamde maculadegeneratie).
Uit een onderzoek in Zweden (1995) bleek dat in het algemeen ongeveer een op de vijf bloeddrukmedicijngebruikers bijwerkingen ervaart. Vanwege deze bijwerkingen stoppen patiënten vaak met het innemen van bloeddrukverlagende medicijnen.
In 2007 werd een belangrijk Israëlisch onderzoek uitgevoerd, waaruit bleek dat het stoppen met het gebruik van meerdere medicijnen per oudere (2,8 per patiënt) het sterftecijfer na één jaar van 45% naar 21% deed dalen en het aantal ziekenhuisopnames zakte van 30% naar 11,8%. Het kan niet anders dan dat bloeddrukverlagende middelen hier een voorname rol in spelen. De cijfers bevestigen dat het bij menige behandeling met farmaceutische producten niet gaat om herstel van de gezondheid; de gebruikers worden juist zieker en de beurs van Big Pharma dikker.
Het hoge percentage patiënten dat stopt met deze medicijnen laat overigens ook zien dat artsen zich bij het voorschrijven van bloeddrukverlagende medicijnen te weinig bewust zijn van de schade die ze veroorzaken en de nadelen die ze hebben voor de kwaliteit van leven van hun patiënten. Bestrijding van hart- en vaatziekten met bloeddrukverlagende middelen is te veel verworden tot een gewoonte die er gewoon bij hoort en waar je beslist niet over moet nadenken. Dat is voor het grootste deel te danken aan Big Pharma, dat deze situatie op een briljante manier in gang heeft gezet.
Patiënt noch arts realiseert zich wat hier gaande is, namelijk een als gezondheidsbevorderend gepresenteerde collectieve vergiftiging.
– einde artikel –
Je las een Premium artikel uit Gezond Verstand
Volg ons op social media
Kijk en beluister Gezond Verstand via