De christenvervolging onder Zelenski

In een interview heeft voormalig CIA-officier en klokkenluider John Kiriakou losgelaten dat Hillary Clinton $ 20 miljoen aan patriarch Bartholomeus beloofde voor de oprichting van die alternatieve kerk. Hiermee werden zowel de CIA in haar strijd tegen de Russische Federatie gediend, als patriarch Bartholomeus zelf, wegens zijn ambitie om de paus te imiteren als ‘bisschop zonder gelijken’, die de macht zou hebben over de rest van de Kerk.

Daarbij wordt hij ook door de Britse spionagedienst op zijn wenken bediend, waarop we straks zullen terugkomen.

Een blik op de huidige ontwikkelingen in Oekraïne geeft een beeld van hoe zo’n kerkscheuring er in de dagelijkse werkelijkheid uit zou kunnen gaan zien. Met het aannemen van de wet in september 2024 zou door toedoen van president Zelenski de invloed van de ‘demonen van Moskou’ zijn verbroken. Zelenski’s presidentieel adviseur, Viktoriia Tytarenko, heeft tijdens het forum ‘Veerkrachtig Europa: bestrijding van Russische desinformatie en propaganda’ in Brussel beweerd dat de Oekraïens-Orthodoxe Kerk (UOC) niet verboden wordt, maar dat Zelenski en de zijnen de orthodoxe geestelijken en leken aanbiedt om van jurisdictie te wisselen.

Er is beeldmateriaal van hoe Zelenski’s regime een dergelijke wissel aanbiedt en wat dat ‘niet verbieden’ inhoudt, Video’s waarop leden van de SBU (Oekraïense geheime dienst) het Oekraïense klooster Pochaiv Lavra bestormen en tegengehouden worden door seminaristen. Verder beeldmateriaal waarop een gewelddadige overname van de Kathedraal van de Aartsengel Michael in Cherkassi is te zien. Daarbij raakten 26 mensen gewond. Men kon zien dat enkele afdelingshoofden van de Oekraïense geheime dienst er herkenbaar bij betrokken waren. Op andere video’s is te zien hoe metropoliet Theodosius en de monnik Nektarios van de UOC na een aanval van OCU-radicalisten zwaargewond zijn achtergelaten. Andere bloedige beelden tonen hoe Orthodoxe priesters en diakens zijn gestoken met messen, of op andere manieren zijn mishandeld, zoals bijvoorbeeld bij de overname van de Heilige Geest Kathedraal in Chernivsti. Weer andere beelden tonen hoe in het dorpje Verkhni Stanivtsi OCU-militanten door middel van knuppels en traangas parochianen van de Heilige Nikolaaskerk hebben geterroriseerd en mishandeld. Die slachtoffers beweren dat de aanvallers geleid werden door de OCU-priester Roman Hryshchuk.

Vanuit het perspectief van spiritualiteit bestaat er een merkbaar contrast tussen de twee gemeenschappen. De anti-orthodoxe spiritualiteit is overweldigend aanwezig binnen de OCU. Dit is te zien aan de minachting die bovengenoemde OCU-priester Roman Hryshchuk toont voor de traditionele iconografie, en ook hoe OCU-priesters en bisschoppen oproepen tot wraak en geweld. Daartegenover wordt binnen de UOC opgeroepen tot gebed, volharding en vergeving.

De UOC wordt nog altijd beschuldigd van het collaboreren met de Russische Federatie, ook al hebben zij zich met een formele beslissing onafhankelijk verklaard van de ROC. Maar middels propaganda wordt de indruk gewekt dat alleen al het indirect onderdeel zijn van de ROC een uiting van steun betekent voor Poetins Speciale Militaire Operatie. Dit ondanks het feit dat de UOC herhaaldelijk deze invasie heeft veroordeeld. Het Oekraïense staatsburgerschap van metropoliet Onoefri is zelfs recentelijk ingetrokken.

Een vergelijking met de vervolging van de Orthodoxe Kerk in de vroegere communistische Sovjet-Unie plaatst de vervolging onder het Zelenski-regime in perspectief. Het bestaan van die religieuze gemeenschap werd als ondermijning van de Sovjet-Unie beschouwd, omdat het herinnerde aan het oude tsaristische regime en inging tegen de atheïstische staatsideologie. In 1922 werd een schijnkerk in het leven geroepen door de staat, als splinterbeweging van de Russisch-Orthodoxe Kerk. Het werd de ‘Levende Kerk’ genoemd, die net als de OCU apostolische continuïteit miste en medewerking verleende aan de christenvervolging. Ook werd politieke loyaliteit aan het regime vereist. Die ‘Levende Kerk’ stierf na enkele jaren wegens gebrek aan geloofwaardigheid.

Wat betreft geloofwaardigheid kan een parallel worden getrokken met de hierboven genoemde orthodoxe patriarch van Constantinopel, die met de Britse geheime dienst samenwerkt om verdeeldheid te zaaien en schismatische kerkstructuren in de Baltische staten te vestigen. De Russische Buitenlandse Inlichtingendienst (SVR) heeft daar zeer recentelijk via een persbericht details van gepubliceerd.

Het streven van bovengenoemde Bartholomeus is om de Litouwse, Letlandse en Estlandse Orthodoxe Kerken af te scheiden van het patriarchaat van Moskou. Hij kan daarbij, naast de steun van de clandestien opererende Britten, rekenen op Baltische ideologische bondgenoten, die worden vertegenwoordigd door plaatselijke nationalisten.

Als onderdeel van deze operatie hebben Estland, Letland en Litouwen na de escalatie van het conflict in Oekraïne in 2022 hun grootste Orthodoxe Kerken ertoe aangezet de historische en spirituele banden met het patriarchaat van Moskou te verbreken. Bartholomeus heeft stappen ondernomen om een afsplitsing in Litouwen onder zijn controle te vestigen als een parallelle structuur van het bisdom Vilnius en Litouwen. En het blijft niet bij de Baltische staten. Volgens de Russische inlichtingendienst wil Bartholomeus ook de ‘bijzonder koppige’ autonome Servisch-Orthodoxe kerk aanpakken door die te ondermijnen.

Wat vertel ik mijn medemens?

1. Het Zelenski-regime in Oekraïne betreft een dictatuur.
2. Een onderbelicht voorbeeld hiervan is de behandeling van de Oekraïens-Orthodoxe Kerk, die nu voor de tweede keer in honderd jaar wordt vervolgd.